ابراهيم عاملي ( موثق )
43
تفسير عاملي ( فارسي )
« ما أَصابَكَ مِنْ حَسَنَةٍ تا آخر » 79 در آيت جلو گفته شده است : بد و خوب هر دو از خداوند است و در اين آيه گفته شده است : خوبى از خداست و بدى از تو ، امام فخر از بو علىّ جبّائى تفصيلى نقل كرده است كه حسنه و سيّئه را در آيت اوّل بلا و عذاب معنى كرده است و در آيت دوّم معصيت و نافرمانى ، تا ميان اين دو آيه اختلاف نباشد و خود امام نيز بحث مفصّل كرده است . ليكن در ترجمه ى آيه طورى نوشتيم كه ناسازگارى در معنى دو آيه نيست . و پس از مراجعه بتفسير عبده معلوم شد ايشان هم نظير معنى ما را گرفتهاند . « وَأَرْسَلْناكَ لِلنَّاسِ رَسُولًا وَكَفى بِاللَّه شَهِيداً » 79 طبرى : يعنى وظيفه ى تو اى پيغمبر ابلاغ رسالت است كه اگر آنها بپذيرند سودش براى خودشان است ، و گر نه بزيانش گرفتار ميشوند و خداوند شاهد است ميان تو و ايشان . سخن ما : 1 - ممكن است آيت اوّل اشاره باشد بيك ميل نفسانى عمومى انسان كه پيوسته ميان فكر و گفته ى او با عملش فاصله ى زياد است و گاه توافق آنها فراهم نميشود ، چنان كه اوّل انسان فكر مىكند اگر فلان سرمايه بدستم آمد فلان مبلغ بمصارف خير ميرسانم ، چون به مقصود ميرسد ، گذشته را فراموش مىكند ، و يا براى خود بهانه فراهم مىكند كه آن را انجام ندهد ، و همچنين در هركار اوّل نقشه و گفته بسيار و مفصل است ولى در عمل بقدرى آن را كوچك و حقير انجام ميدهد كه قابل سنجش با پندار و گفتارش نيست بگفته ى فردوسى : بزرگى سراسر بگفتار نيست كه صد گفته چون نيم كردار نيست مسلَّم است آنهائيكه نميتوانند ميان فكر و عمل توافق بدهند افراد عاجز هستند و محروم ، و شايد جمله ى « قُلْ مَتاعُ الدُّنْيا قَلِيلٌ » اشاره به همين مطلب باشد ، كه آنچه با خود سود فرض ميكنيد ناچيز است و بايد كار مفيد انجام داد تا نتيجه گرفته شود . 2 - در آيت دوّم نقل شده است سخن مردم منحرف كه خوبى را از خدا و بدى را از تو ميدانند ، شايد اشاره باشد باخلاق مردم سبكسر كه خود در كار كوتاهى ميكنند و يا راه خود را تشخيص نميدهند و پيوسته با همكاران و دوستان خود در بحث و جدل